Ankara Sinema Derneği’nin düzenlediği 14. Gezici Festival Kars ve Artvin’i dolaştı. 31 ülkeden 87 filmin gösterildiği festivalde 23 kısa ve belgesel film çekildi. 13 yıl sonra ilk kez Ankara’ya uğramayan festival, tüm sinema tutkunu dostlarıyla Kars’ta buluştu.
7-13 Kasım’da Kars’a ve 14-16 Kasım’da Artvin’e uğrayan Festivalin bu yıldan itibaren en büyük değişikliği seçtiği filmleri artık yalnızca Avrupa ile sınırlamaması oldu. Festival bu yıldan başlayarak dünyanın her yerinden filmlere yer vererek, yolculuğuna Gezici Festival adıyla devam ediyor.
7-16 Kasım tarihlerinde gerçekleştirilen 14. Gezici Festival sırasında Kars’ta çekilen kısa metrajlı, belgesel ve deneysel filmler, Türkiye ve Avrupa’da çeşitli festivallerde gösterilecek.
Tek Plan Atölyesi
NISI MASA Avrupa Gençlik Sinema Ağı bu yıl bir kez daha Kars’ta 14. Gezici Festival’in konuğuydu. NISI MASA ve NISI MASA Türkiye bu yıl, 14. Gezici Festival işbirliği ile iki atölye çalışmasına imza attı. Bunlardan ilki Tek Plan Atölyesi idi. Avrupa’dan gelen genç kısa filmciler festival süresince Kars’ta, bir hafta boyunca tek bir plandan oluşan 6 kısa film gerçekleştirdiler. Yatak Odası Mektubu isimli filmde Başak Köklükaya rol aldı. İlk gösterimleri Kars’ta gerçekleşen atölye filmleri, 20 Kasım’da One Take Film Festival (Zagrep, Hırvatistan) kapsamında gösterildi. Bu bölümde Fransa’dan Ianis Guerrero Terk Eden / The One Who Leaves, İsveç’ten Jessika Jankert Hiçbir yerde / Nowhere, Belçika’dan Koen de Jong Askerler / Soldiers, İtalya’dan Jean-François Fardulli Bianchi Taş Evi / Stone House, yine İtalya’dan Luca Percivalle Coin-action ve Almanya’dan Nils Furhberg Yatak Odası Mektubu / Bedroom Letter filmlerini çekti.
Belgeseyir / Docutravel
Bu yıl 14. Gezici Festival’in Kars ayağında Türkiye’den ODTÜ, Bilkent ve Gazi Üniversitesi, Gürcistan’dan Shota Rustaveli Theatre and Film University, Ermenistan’dan State Institute of Theatre and Cinema ve Ukrayna’dan Kiev National University of Theatre, Film and TV of Karpenkp-Kari öğrencilerinin katılımıyla gerçekleşen Belgeseyir belgesel yapım atölyesi bünyesinde 6 tane kısa film yapıldı. Kurtuluş Özgen’in koordinatörlüğünde Thomas Balkenhol, Yusuf Akçura, Koray Löker, Jaba Sikharulidze, Giorgi Gersamia eğitmenliğinde gerçekleşen atölye filmlerinin ilk gösterimi Kars’ta gerçekleşti. Bu bölümde çekilen filmler, Ani (Eternal City), 4 Kadın ve Biraz Keçe (4 Women and Some Felt), Federal, Kars’a Şarkı (Song for Kars), Kars ve 78. Gün (Day 78).
Deneysel Film Atölyesi
Kars’ta Sinema Konuşalım III bünyesinde ve Nurşen Bakır’ın yürütücülüğünde gerçekleşen Deneysel Film Atölyesi kapsamında Türkiye’nin Diyarbakır, Batman, Adana, Ankara, İstanbul kentlerinden genç sinemacılar 10 kısa deneysel film yaptılar. İlk gösterimi Kars’ta gerçekleşen atölye filmleri Türkiye ve Avrupa’da çeşitli festivallerde gösterilecek. Bu bölümde çekilen filmler, Bunebiçim (MuKo), Heykel ve Kadın (Delal Bozkurt), Medet (Ulaş Güneş Kacargil), Nor Or (Ezgi Kaplan), Bengi Dönüş (Özgür Özcan), İsimsiz (Tamer Giray), Arınma (Ali Kemal Çınar), Karnaval (Umut Şah), Aquarium (Abdurrahman Öner), Supereight (Neslihan Tepehan).
Hasan Saltık’a Ödül
Festivalin kapanış töreninde, Kalan Müzik’in yaratıcısı Hasan Saltık’a sinemaya katkıları sebebiyle ödül verildi. Tuncel Kurtiz’in yaptığı konuşma sonrası, ödülünü sanatçının elinden alan Saltık, duyduğu güzel sözler ve ödül karşısında salondaki izleyicilerle heyecanını paylaştı.
Altın Kaz Ödülleri Sahiplerini Buldu
Kars’ta üçüncü kez düzenlenen Uluslararası Altın Kaz Film Yarışması’nda dünya sinemasından titizlikle seçilmiş son örnekler izleyiciyle buluştu ve jürinin değerlendirmesi sonucu Meksikalı yönetmen Rodrigo Pla’nın İçimdeki Çöl (Desierto Adentro) filmi Altın Kaz’ın sahibi oldu. Özcan Alper’in ilk filmi Sonbahar ikincilik ödülüne ve Siyad jürisinden de En İyi Film ödülüne layık görüldü. Bosna Hersekli kadın yönetmen Aida Begic’in ilk filmi ‘Kar’ (Snijeg) “Özel Mansiyon”a değer görülürken “Kısa Film İzleyici Ödülü”nü Fransa’dan Jeremy Clapin’in ‘Skhizein‘ adlı filmi aldı.
Uluslararası Altın Kaz Film Yarışması’nın ödüllerini, Alman Yönetmen Fred Kelemen, Screen International’ın yazarlarından Dan Fainaru, Hollywood’un aykırı simalarından Matthew Barney’nin Cremaster serisiyle tanınan oyuncu, model, atlet Aimee Mullins, Bosna Hersekli oyuncu Aleksandra Odic ve Türkiye’den yönetmen Kutluğ Ataman’dan oluşan jüri belirledi.
SİYAD jürisi ise Alin Taşçıyan, Burak Göral, Senem Erdine İşmen, Uygar Şirin ve Yeşim Tabak’tan oluşuyordu.
Bu yıl birçok uluslararası festivalden ödül alan Türkiye sinemasının son örnekleri de festival kapsamında gösterildi. Yönetmen ve oyuncuların katılımıyla gerçekleşen Kars galaları festivalin yine en ilgi çekici bölümleri arasında yer aldı. Bu bölümde Hüseyin Karabey’in Gitmek, Derviş Zaim’in Nokta Yeşim Ustaoğlu’nun Pandora’nın Kutusu, Seyfi Teoman’ın Tatil Kitabı ve Nuri Bilge Ceylan’ın Üç Maymun adlı filmleri gösterildi.
Tuncel Kurtiz, Tarık Akan, Müjde Ar, Hale Soygaizi, Reha Erdem, Yeşim Ustaoğlu, Derya Alabora, Övül Avkıran, Başak Köklükaya, Melih Selçuk, Hüseyin Karabey, Ayça Damgacı, Özcan Alper, Onur Saylak, Hatice Aslan, Erkan Can, Önder Çakar, Olgun Şimsek, Mehmet Ali Nuroğlu’nun da aralarında bulunduğu sinemacılar Festival’in uzun yolculuğunun kimi duraklarına katılan isimlerden bazıları.
Bu isimlere söyleşi, panel, atölye ve her gün farklı bir canlı performansın sergilendiği festival barı Bolero’da sahne alan müzisyenler de eşlik etti.
BİR HAFTALIK OKUL
14. Gezici Festival kapsamında bu yıl 3. kez gerçekleştirilen Kars’ta Sinema Konuşalım III Genç Sinemacılar Buluşması Türkiye’nin ve dünyanın birçok kentinden sinemacı gençleri bir araya getirdi. 100’den fazla gencin katıldığı buluşma kapsamında alanında en iyi profesyonel isimler, yolun başındaki amatörlere deneyimlerini anlattı; yürüttükleri atölyelerle gençlerin bu alanlarda pratik yapmalarına olanak sağladı.
Reha Erdem üç gün süren bir yönetmenlik atölyesi yaparken, İklimler ve Üç Maymun’un görüntü yönetmeni Gökhan Tiryaki dijital görüntü yönetmenliği; Güneşe Yolculuk, Laleli’de Bir Azize, Hiçbiryerde ve Derviş Zaim’in son filmi Nokta gibi filmlerin sanat yönetmenliğini gerçekleştiren Natali Yeres, sanat yönetmenliği; Küçük Kıyamet, Ara, Tatil Kitabı’nın kurgusunu yapan Çiçek Kahraman, kurgu; deneysel filmleri ile tanıdığımız, aynı zamanda deneysel film üzerine dersler veren Nurşen Bakır ise deneysel film yapım atölyesi gerçekleştirdi.
Tuncel Kurtiz ve Tarık Akan’la oyunculuk söyleşilerine ilgi yoğunken; yapımcı Leyla Özalp, film yapımcılığı, son belgeselleri Bu Ne Güzel Demokrasi? yurtiçi ve yurtdışında birçok festivalde gösterilen Filmist’ten Belmin Söylemez, Somnur Vardar ve Elvan Kıvılcım da Türkiye’de güncel belgeselcilik üzerine birer söyleşi gerçekleştirdi.
Festivalin merakla beklenen etkinliklerinden Milliyetçilik Paneli; Murat Belge, Ferhat Kentel, Mesut Yeğen’in katılımıyla gerçekleşti. Konuşmaların ardından dinleyicilerden gelen soruları yanıtlayan panelistler, soruların niteliği ve çeşitliliği karşısında memnuniyetlerini belirttiler.
GEZİCİ AKŞAMLARI MÜZİK FESTİVALİNE DÖNÜŞTÜ
Geleneksel festival barı Bolero’da festivalin her akşamı bir konser vardı. Açılış ünlü klarnetçi Selim Sesler’le gerçekleşti. Mazlum Çimen, Gevende, Replikas, Kırıka, Baba Zula ile devam eden konserler Aynur’la sona erdi.
Stop-Motion Canlandırma Atölyesi
Hollandalı canlandırma film yönetmeni Petra Dolleman ve Hasan Cemal Sargın yürütücülüğünde Kars’tan ilköğretim öğrencilerinin katılımıyla gerçekleşen Stop-Motion Canlandırma Atölyesi kapsamında 4 dakika uzunluğunda canlandırma film yapıldı. Atölyede gerçekleştiren filmler Türkiye ve Avrupa’da çeşitli festivallerde gösterilecek.
Ayrıca, Fehmican Gözüm, Mert Kızılay ve Ayşe İlkorur, Güzel Sanatlar Lisesi öğrencilerine sinema, fotoğraf, video ve canlandırma atölyesi düzenlediler.
FESTİVAL’İN AKŞAM POSTASI NISIMAZINE KARS
NISI MASA’nın gerçekleştirdiği diğer atölye ise daha önce Cannes, Torino, Helsinki Docpoint, Alba, Tahran Cinema Verité, Amsterdam IDFA gibi film ve belgesel festivallerinde de gerçekleştirdikleri Nisimazine film yazarlığı atölyesiydi. Türkiye ve Avrupa’dan genç film yazarları her gün Nisimazine Kars isimli günlük festival gazetesi hazırladılar. Hazırlanan gazete Kars’ta basıldı ve festival konuklarına ücretsiz dağıtıldı. Atölye süresince Türkiye ve Avrupa’dan deneyimli film eleştirmenleri Rui Tendinha (Portekiz), Peter van Bueren (Hollanda), Mariola Viktor (Polonya), Fırat Yücel ve Senem Aytaç (Türkiye) atölye katılımcıları ile hazırlanan gazeteyi değerlendirdi; kendi ülkelerindeki film eleştirmenliği üzerine bilgilerin yanı sıra; kişisel deneyimlerini aktardılar. Festivalin Kars ayağı boyunca toplam 7 sayı olarak hazırlanan ve festival programındaki filmlere dair inceleme, eleştiri yazılarının bulunduğu; festival konukları ile röportajların yer aldığı Nisimazine Kars’ı festival websitemizde (www.festivalonwheels.org) ve NISI MASA’nın websitesinde (http://nisimasa.com/?q=node/285) bulabilirsiniz.
ÖZGÜRLÜKLERDEN KAYIPLARA VE SONRASI
Tül Akbal, Necla Algan ve Ayla Kanbur, Gezici Festival için bir kitap hazırladılar. Bu kitap çok yakın dost üç sinema yazarının ve akademisyeninin uzun yıllara dayalı birlikte film izleme, üzerine tartışma, ertesinde yazma sürecinde oluşan sinemasal deneyimlerini içeriyor.
ROMANYA – TÜRKİYE YAPIMCILAR BULUŞMASI
Gezici Festival kapsamında Romanya ve Türkiye’den ilgili kurumların ve sektör temsilcilerinin katılımıyla Türkiye-Romanya Sinema Alanında Ortak Yapım ve Finansman Koşulları konulu bir çalışma toplantısı gerçekleştirildi ve birçok açıdan benzerlikler gösteren Romanya ve Türkiye sinemalarının ortak yapımlarla daha da güçlenmesi amacıyla Türkiye-Romanya Sinema Ortak Yapım Anlaşması imzalanması yolunda ilk adım atılmış oldu.
Gezici Festival’in afişini ilk festivalden bu yana olduğu gibi Behiç Ak çizdi ve grafik tasarımını Yeşim Demir gerçekleşirdi. Festivalin jeneriğini Fehmican Gözüm, Mert Kızılay, Ömer Kasımoğlu ve Candaş Şişman hazırladı.
Önümüzdeki yıl, 15. yılında tüm Gezici Festival dostları, izleyicileri, katılımcılarıyla buluşmak üzere hazırlıklar şimdiden başladı. Bizleri yalnız bırakmayan dostlara teşekkürler, 15. yılımızı kutlarken buluşmak dileğiyle.
